Στη ζωή μου έως και πριν από λίγα χρόνια γνώριζα τριών ειδών οίκους: Τον οίκο του Θεού (ευλόγησον!), τους οίκους ανοχής (πιπέρι στο στόμα!) και τους οίκους ευγηρίας (περήφανα νιάτα, τιμημένα γηρατειά που έλεγε και ο Αντρέας). Ε λοιπόν πλέον, εμπλούτισα το προσωπικό μου λεξικό μαθαίνοντας κι άλλη μια κατηγορία οίκων, τους οίκους αξιολόγησης. Οι οργανισμοί αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας (η πλήρης ονομασία τους) προσφέρουν τις υπηρεσίες τους, αξιολογώντας την πιστοληπτική ικανότητα των δανειζόμενων (ιδιώτες, επιχειρήσεις, κράτοι) καθώς και τα χρεόγραφα που εκδίδουν οι τελευταίοι με σκοπό να αντιμετωπίσουν οι δανειστές τον κίνδυνο της μη εξόφλησης των τοκοχρεωλύσιων (πηγή:wikipedia). Σε απλά ελληνικά,
αυτού του είδους οι εταιρείες παρέχουν πληροφορίες -έναντι αμοιβής φυσικά- στους δανειστές σχετικά με τον πιστωτικό κίνδυνο που διατρέχουν οι επενδύσεις τους ήτοι εάν και κατά πόσο οι δανειζόμενοι θα είναι σε θέση να αποπληρώσουν τα δάνεια που έχουν πάρει. Για να μη δημιουργήσουμε θολά τοπία, τοκοχρεωλύσια είναι τα δάνεια στη γλώσσα των χρηματοοικονομικών (τόκος+χρεωλύσιο δηλαδή το κεφάλαιο) και τα χρεόγραφα είναι κατά βάση μετοχές και ομολογίες. Στην περίπτωση αυτή βέβαια όταν αναφερόμαστε σε χρεόγραφα θα εννοούμε τα κρατικά και επιχειρηματικά ομόλογα τα οποία αποτελούν αντικείμενο αγοραπωλήσεων από τραπεζικούς κολοσσούς με σκοπό τη συμμετοχή τους στο χρέος ενός κράτους ή μιας επιχείρησης.
Στον παγκόσμιο κλάδο της πιστοληπτικής αξιολόγησης υπάρχει το εξής παράδοξο. Τρεις αμερικάνικες εταιρείες και συγκεκριμένα η Moody's, η Fitch Ratings και η Standard & Poor's ελέγχουν το 95% της βιομηχανίας αυτής ενώ το υπόλοιπο 5% απλά προσπαθεί να κλέψει ένα μικρό κομμάτι απ'την πίτα. Είναι απορίας άξιο για ποιο λόγο η Ευρωπαϊκή Ένωση εδώ και πολλά χρόνια δεν έχει προχωρήσει στη σύσταση παρόμοιου οργανισμού και αφήνει τις χώρες-μέλη της έρμαιο στις ορέξεις των κάθε λογής αμερικανών κερδοσκόπων. Ακόμα και η Ιαπωνία μ'αυτό τον τεράστιο οικονομικό γίγαντα που έχει δημιουργήσει (αν και τα τελευταία χρόνια το ιαπωνικό δημόσιο χρέος έχει εκτιναχθεί σε δυσθεώρητα ύψη και αγγίζει πλέον το 200% του ΑΕΠ και αποτελεί την πιο χρεωμένη χώρα στον πλανήτη) δεν κατόρθωσε όλες αυτές τις δεκαετίες να κάνει το παραπάνω βήμα και έτσι υποχωρεί στα καπρίτσια των κάθε...Σόρος. Σε αντιδιαστολή φυσικά με τους ευρωπαίους και τους ιάπωνες έρχονται οι κινέζοι οι οποίοι έχουν δημιουργήσει το δικό τους οίκο αξιολόγησης, τον Dagong Global Credit Rating ο οποίος άκουσον άκουσον πριν από μερικά χρόνια υποβάθμισε την πιστοληπτική αξιολόγηση των ΗΠΑ όχι μόνο μία αλλά αρκετές φορές φτάνοντάς την στον δείκτη A- ενώ (κι εδώ έγκειται το οξύμωρο) και οι τρεις αμερικάνικες εταιρείες αξιολόγησης την κρατούν ακόμα ζωντανή στον μέγιστο δείκτη AAA παρά το γεγονός ότι το τρέχον δημόσιο χρέος της αμερικάνικης οικονομίας αγγίζει τα 11 τρις $ και αναμένεται να φτάσει τα 12 στα τέλη του 2012.
Προτού λοιπόν προχωρήσουμε στα άδυτα αυτών των οικονομικών γιγάντων ας κάνουμε μία σύντομη ιστορική αναδρομή. Η ιστορία αυτών των οίκων ξεκίνησε πριν από περίπου 100 χρόνια όταν στις Η.Π.Α. άρχισε η κατασκευή του τεράστιου και πολυδάπανου για τα δεδομένα της εποχής σιδηροδρομικού δικτύου και όπως σε κάθε δημόσιο έργο έπρεπε να βρεθούν επενδυτές και κεφάλαια που αμφότερα την εποχή εκείνη ήταν δυσεύρετα ελέω κακής οικονομικής συγκυρίας (κάτι μου θυμίζει αυτό!!!). Εκείνη την περίοδο ο John Moody, ένας ικανός χρηματοοικονομικός αναλυτής, διακρίνοντας το πρόβλημα της ανυπαρξίας κεφαλαίων και της διστακτικότητας υποψηφίων επενδυτών να ''σπρώξουν'' τα χρήματά τους σε νέες επενδύσεις όπως η προαναφερθείσα εξαιτίας του υψηλού ρίσκου, δημιούργησε το 1909 την πρώτη εταιρεία αξιολόγησης πιστοληπτικών κινδύνων, την Moody's. Ακολούθησε το 1916 η Standard Statistics, η σημερινή Standard &Poor's και το 1924 συμπλήρωσε το τρίο (μην πάει το μυαλό σας αλλού) η Fitch. O John Moody λοιπόν καθιέρωσε μάλιστα, χρησιμοποιώντας τα αρχικά γράμματα του λατινικού αλφαβήτου, τη βαθμολογία AAA και τα παράγωγά της, η οποία υποδηλώνει το χαμηλότερο δυνατό ρίσκο με το οποίο βρίσκεται αντιμέτωπος ένας επενδυτής όταν δανείζει τα χρήματά του σε μία επιχείρηση ή ένα κράτος. Εν ολίγοις, η αξιολόγηση των τριών Α φανερώνει μηδαμινή σχεδόν ανυπαρξία κινδύνου μίας επένδυσης, δηλαδή ο επενδυτής θα πάρει σίγουρα τα λεφτά του πίσω και ως αποτέλεσμα το επιτόκιο σε μία τέτοιου είδους επένδυση είναι το ελάχιστο δυνατό. Όσο ο δείκτης αξιολόγησης μειώνεται (ΑΑ+, ΒΒΒ+, ΒΒΒ-, CCC+ κ.λπ.), ήτοι όσο μία επιχείρηση ή ένα κράτος υποβαθμίζεται χρηματοοικονομικά, τόσο μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος που ελλοχεύεται σε μία επένδυση και συνεπώς τόσο μεγαλύτερο είναι και το επιτόκιο δανεισμού που σε κάποιες περιπτώσεις όπως η Ελλάδα και οι ελληνικές επιχειρήσεις φθάνει να είναι τοκογλυφικό.
Θέλω να κλείσω το πρώτο μέρος της ανάλυσης της δράσης των οίκων αξιολόγησης με δύο σημαντικά μεγέθη από τις οικονομικές τους καταστάσεις, τον τζίρο και τα κέρδη τους για το 2008 στα οποία φαίνεται καθαρά ότι αναβαθμίζοντας (σπάνια το κάνουν) και υποβαθμίζοντας οικονομίες, αν μη τι άλλο είναι αρκετά προσοδοφόρο.
Εταιρεία Τζίρος ($) Κέρδος ($) Προσωπικό
Standard & Poor's 2.645.000.000 1.055.000.000 8500
Moody's 1.755.000.000 748.000.000 3900
Fitch Ratings 882.000.000 246.000.000 3000
Ολοκληρώνοντας, παραθέτω και άλλο ένα στοιχείο σχετικά με το τι σημαίνει το κάθε επίπεδο αξιολόγησης σύμφωνα με την Standard & Poor's (Στις άλλες 2 εταιρείες οι αξιολογήσεις είναι grosso modo οι ίδιες, απλά αλλάζουν τα γράμματα του αλφαβήτου σε κάθε αξιολόγηση:
extremely strong AAA
very strong AA+, AA, AA-
still strong A+, A, A-
weakened capacity BBB+, BBB, BBB-
significant speculative characteristics BB+, BB, BB-
more vulnerable B+, B, B-
currently vulnerable CCC+, CCC, CCC-
ΥΓ1. Όσες επιχειρήσεις ή κράτη είναι κάτω και απ'το τελευταίο επίπεδο αξιολόγησης (όπως η Ελλάδα, η Ιρλανδία και άλλες χώρες της ευρωζώνης) χαρακτηρίζονται απ'τους οίκους ως επενδύσεις ''σκουπίδια'' (trashes). Είναι επιχειρήσεις ή χώρες στα πρόθυρα της χρεωκοπίας, με spread που αγγίζουν αυτά των χωρών του τρίτου κόσμου και τα επιτόκια δανεισμού τους να είναι κάτι παραπάνω από τοκογλυφικά, θα έλεγα εγκληματικά.
ΥΓ.2 Στο δεύτερο μέρος της ανάλυσης θα εξηγήσουμε με ποιον τρόπο αυτές οι τρεις εταιρείες έχουν καταφέρει να επηρεάζουν με μία τους έκθεση ολόκληρες οικονομίες και αν έχουν θεσπιστεί περιοριστικά μέτρα ελέγχου στις ανεξέλεγκτες δυνατότητές τους.
αυτού του είδους οι εταιρείες παρέχουν πληροφορίες -έναντι αμοιβής φυσικά- στους δανειστές σχετικά με τον πιστωτικό κίνδυνο που διατρέχουν οι επενδύσεις τους ήτοι εάν και κατά πόσο οι δανειζόμενοι θα είναι σε θέση να αποπληρώσουν τα δάνεια που έχουν πάρει. Για να μη δημιουργήσουμε θολά τοπία, τοκοχρεωλύσια είναι τα δάνεια στη γλώσσα των χρηματοοικονομικών (τόκος+χρεωλύσιο δηλαδή το κεφάλαιο) και τα χρεόγραφα είναι κατά βάση μετοχές και ομολογίες. Στην περίπτωση αυτή βέβαια όταν αναφερόμαστε σε χρεόγραφα θα εννοούμε τα κρατικά και επιχειρηματικά ομόλογα τα οποία αποτελούν αντικείμενο αγοραπωλήσεων από τραπεζικούς κολοσσούς με σκοπό τη συμμετοχή τους στο χρέος ενός κράτους ή μιας επιχείρησης.
Στον παγκόσμιο κλάδο της πιστοληπτικής αξιολόγησης υπάρχει το εξής παράδοξο. Τρεις αμερικάνικες εταιρείες και συγκεκριμένα η Moody's, η Fitch Ratings και η Standard & Poor's ελέγχουν το 95% της βιομηχανίας αυτής ενώ το υπόλοιπο 5% απλά προσπαθεί να κλέψει ένα μικρό κομμάτι απ'την πίτα. Είναι απορίας άξιο για ποιο λόγο η Ευρωπαϊκή Ένωση εδώ και πολλά χρόνια δεν έχει προχωρήσει στη σύσταση παρόμοιου οργανισμού και αφήνει τις χώρες-μέλη της έρμαιο στις ορέξεις των κάθε λογής αμερικανών κερδοσκόπων. Ακόμα και η Ιαπωνία μ'αυτό τον τεράστιο οικονομικό γίγαντα που έχει δημιουργήσει (αν και τα τελευταία χρόνια το ιαπωνικό δημόσιο χρέος έχει εκτιναχθεί σε δυσθεώρητα ύψη και αγγίζει πλέον το 200% του ΑΕΠ και αποτελεί την πιο χρεωμένη χώρα στον πλανήτη) δεν κατόρθωσε όλες αυτές τις δεκαετίες να κάνει το παραπάνω βήμα και έτσι υποχωρεί στα καπρίτσια των κάθε...Σόρος. Σε αντιδιαστολή φυσικά με τους ευρωπαίους και τους ιάπωνες έρχονται οι κινέζοι οι οποίοι έχουν δημιουργήσει το δικό τους οίκο αξιολόγησης, τον Dagong Global Credit Rating ο οποίος άκουσον άκουσον πριν από μερικά χρόνια υποβάθμισε την πιστοληπτική αξιολόγηση των ΗΠΑ όχι μόνο μία αλλά αρκετές φορές φτάνοντάς την στον δείκτη A- ενώ (κι εδώ έγκειται το οξύμωρο) και οι τρεις αμερικάνικες εταιρείες αξιολόγησης την κρατούν ακόμα ζωντανή στον μέγιστο δείκτη AAA παρά το γεγονός ότι το τρέχον δημόσιο χρέος της αμερικάνικης οικονομίας αγγίζει τα 11 τρις $ και αναμένεται να φτάσει τα 12 στα τέλη του 2012.
Προτού λοιπόν προχωρήσουμε στα άδυτα αυτών των οικονομικών γιγάντων ας κάνουμε μία σύντομη ιστορική αναδρομή. Η ιστορία αυτών των οίκων ξεκίνησε πριν από περίπου 100 χρόνια όταν στις Η.Π.Α. άρχισε η κατασκευή του τεράστιου και πολυδάπανου για τα δεδομένα της εποχής σιδηροδρομικού δικτύου και όπως σε κάθε δημόσιο έργο έπρεπε να βρεθούν επενδυτές και κεφάλαια που αμφότερα την εποχή εκείνη ήταν δυσεύρετα ελέω κακής οικονομικής συγκυρίας (κάτι μου θυμίζει αυτό!!!). Εκείνη την περίοδο ο John Moody, ένας ικανός χρηματοοικονομικός αναλυτής, διακρίνοντας το πρόβλημα της ανυπαρξίας κεφαλαίων και της διστακτικότητας υποψηφίων επενδυτών να ''σπρώξουν'' τα χρήματά τους σε νέες επενδύσεις όπως η προαναφερθείσα εξαιτίας του υψηλού ρίσκου, δημιούργησε το 1909 την πρώτη εταιρεία αξιολόγησης πιστοληπτικών κινδύνων, την Moody's. Ακολούθησε το 1916 η Standard Statistics, η σημερινή Standard &Poor's και το 1924 συμπλήρωσε το τρίο (μην πάει το μυαλό σας αλλού) η Fitch. O John Moody λοιπόν καθιέρωσε μάλιστα, χρησιμοποιώντας τα αρχικά γράμματα του λατινικού αλφαβήτου, τη βαθμολογία AAA και τα παράγωγά της, η οποία υποδηλώνει το χαμηλότερο δυνατό ρίσκο με το οποίο βρίσκεται αντιμέτωπος ένας επενδυτής όταν δανείζει τα χρήματά του σε μία επιχείρηση ή ένα κράτος. Εν ολίγοις, η αξιολόγηση των τριών Α φανερώνει μηδαμινή σχεδόν ανυπαρξία κινδύνου μίας επένδυσης, δηλαδή ο επενδυτής θα πάρει σίγουρα τα λεφτά του πίσω και ως αποτέλεσμα το επιτόκιο σε μία τέτοιου είδους επένδυση είναι το ελάχιστο δυνατό. Όσο ο δείκτης αξιολόγησης μειώνεται (ΑΑ+, ΒΒΒ+, ΒΒΒ-, CCC+ κ.λπ.), ήτοι όσο μία επιχείρηση ή ένα κράτος υποβαθμίζεται χρηματοοικονομικά, τόσο μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος που ελλοχεύεται σε μία επένδυση και συνεπώς τόσο μεγαλύτερο είναι και το επιτόκιο δανεισμού που σε κάποιες περιπτώσεις όπως η Ελλάδα και οι ελληνικές επιχειρήσεις φθάνει να είναι τοκογλυφικό.
Θέλω να κλείσω το πρώτο μέρος της ανάλυσης της δράσης των οίκων αξιολόγησης με δύο σημαντικά μεγέθη από τις οικονομικές τους καταστάσεις, τον τζίρο και τα κέρδη τους για το 2008 στα οποία φαίνεται καθαρά ότι αναβαθμίζοντας (σπάνια το κάνουν) και υποβαθμίζοντας οικονομίες, αν μη τι άλλο είναι αρκετά προσοδοφόρο.
Εταιρεία Τζίρος ($) Κέρδος ($) Προσωπικό
Standard & Poor's 2.645.000.000 1.055.000.000 8500
Moody's 1.755.000.000 748.000.000 3900
Fitch Ratings 882.000.000 246.000.000 3000
Ολοκληρώνοντας, παραθέτω και άλλο ένα στοιχείο σχετικά με το τι σημαίνει το κάθε επίπεδο αξιολόγησης σύμφωνα με την Standard & Poor's (Στις άλλες 2 εταιρείες οι αξιολογήσεις είναι grosso modo οι ίδιες, απλά αλλάζουν τα γράμματα του αλφαβήτου σε κάθε αξιολόγηση:
extremely strong AAA
very strong AA+, AA, AA-
still strong A+, A, A-
weakened capacity BBB+, BBB, BBB-
significant speculative characteristics BB+, BB, BB-
more vulnerable B+, B, B-
currently vulnerable CCC+, CCC, CCC-
ΥΓ1. Όσες επιχειρήσεις ή κράτη είναι κάτω και απ'το τελευταίο επίπεδο αξιολόγησης (όπως η Ελλάδα, η Ιρλανδία και άλλες χώρες της ευρωζώνης) χαρακτηρίζονται απ'τους οίκους ως επενδύσεις ''σκουπίδια'' (trashes). Είναι επιχειρήσεις ή χώρες στα πρόθυρα της χρεωκοπίας, με spread που αγγίζουν αυτά των χωρών του τρίτου κόσμου και τα επιτόκια δανεισμού τους να είναι κάτι παραπάνω από τοκογλυφικά, θα έλεγα εγκληματικά.
ΥΓ.2 Στο δεύτερο μέρος της ανάλυσης θα εξηγήσουμε με ποιον τρόπο αυτές οι τρεις εταιρείες έχουν καταφέρει να επηρεάζουν με μία τους έκθεση ολόκληρες οικονομίες και αν έχουν θεσπιστεί περιοριστικά μέτρα ελέγχου στις ανεξέλεγκτες δυνατότητές τους.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου